Psikodinamik Sözlük
-
Birincil Süreç ve İkincil Süreç Nedir?
Birincil Süreç [Primary Process] ve İkincil Süreç [Secondary Process], psikolojik yaşamın temelden farklı iki temsili [representation] ve/veya örgütlenme biçimidir; betimleyici düzeyde, hem biçim hem de içerik bakımından farklı iki “düşünce”…
-
Ruhsal Belirlenimcilik (Psişik Determinizm) Nedir?
Ruhsal Belirlenimcilik [psişik belirlemecilik / psişik belirlenimcilik / psişik determinizm (Psychic Determinism)], tüm ruhsal olayların önceki ruhsal olaylar tarafından belirlendiğini ya da tüm ruhsal olayların neden-sonuç yasasına tabi olduğunu ileri…
-
Saldırganlık Nedir?
Saldırganlık [aggression], başkalarını boyun eğdirmeye, onlara üstün gelmeye, zarar vermeye ya da onları yok etmeye yönelik arzu ve bu arzuların herhangi birinin eylem, söz ya da fantezi içinde ifade edilmesidir.…
-
Psikanalitik Teknik Nedir? (14)
Bu yazı, Freud’un yetişkinlerle psikanalitik çalışmada geliştirdiği teknik yaklaşımın tarihsel oluşumunu ve zaman içinde geçirdiği dönüşümleri ele alıyor. Hipnozun terk edilmesinden serbest çağrışım, direnç ve aktarım analizine geçişe; Ferenczi, Rank,…
-
Konuşma Tedavisi Nedir?
Konuşma tedavisi [talking cure], psikanalizin gündelik dilde kullanılan bir eşanlamlısıdır ve ilk kez Breuer’in ünlü hastası Anna O. tarafından, psikanaliz öncesi katartik tedavi yöntemini tanımlamak için kullanılmıştır. Breuer (Breuer ve…
-
Zihinsel İşleyiş İlkeleri Nelerdir?
Bu yazı, Freud’un ruhsal işleyişi açıklamak üzere geliştirdiği temel ilkeleri ve bu ilkelerin psişik süreçlerin yönünü nasıl belirlediğini ele alıyor. Haz/hazsızlık ilkesi, gerçeklik ilkesi, sabitlik ilkesi ve nirvana ilkesi arasındaki…
-
Sabitlik İlkesi Nedir?
Bu yazı, Freud’un ruhsal aygıttaki uyarılma miktarını düşük ya da sabit bir düzeyde tutmaya yönelik sabitlik ilkesi kavramını ele alıyor. Kavramın atalet ilkesi, haz/hazsızlık ilkesi, gerçeklik ilkesi ve daha sonra…
-
Primitif [İlkel] Nedir?
Bu yazı, Freud’un düşüncesinde primitif/ilkel kavramının anlamını ve bu kavramın arkaik olanla nasıl ayrıldığını ele alıyor. Primitif olanın, bireysel düzeyde çocuksu olana karşılık gelecek biçimde kolektif yaşam, mit, din, büyüsel…
-
Borderline Nedir?
Bu yazıda borderline kavramının psikanalitik ve psikiyatrik literatürdeki farklı kullanımları; borderline kişilik bozukluğu, borderline kişilik örgütlenmesi ve borderline özellikler arasındaki ayrımlar üzerinden ele alınıyor. Kernberg’in kişilik örgütlenmesi modeli başta olmak…
-
Terk Edilme Nedir?
Bu yazıda terk edilme kavramı, psikanalitik açıdan nesne kaybı, ayrılma anksiyetesi, yas çalışması ve sevgi nesnesinden vazgeçme süreçleriyle ilişkisi içinde ele alınıyor. Çocuklukta yaşanan bakım ve duygusal destek yoksunluğundan yetişkinlikteki…